Blog

Vitamin A: Thực phẩm, lợi ích và các tác dụng của vitamin A

Vitamin A

Vitamin A không chỉ là một loại vitamin tan trong chất béo mà còn là một chất chống oxy hóa mạnh mẽ. Việc đảm bảo đủ lượng vitamin A cần thiết là rất quan trọng để duy trì sức khỏe tổng thể.

Vitamin A có tác dụng giữ cho da bạn khỏe và sáng mịn, đồng thời còn là yếu tố quan trọng trong việc phòng ngừa bệnh tật, tăng cường miễn dịch và bảo vệ sức khỏe xương. Tuy nhiên, khi thiếu hụt vitamin A, bạn có thể gặp phải những hậu quả đáng sợ như khiếm khuyết thị giác ban đêm, da khô và chậm phát triển. Nhưng cũng đừng quá lo lắng, bạn chỉ cần đảm bảo cân bằng hợp lý, không dùng quá liều vitamin A từ các bổ sung, để tránh những vấn đề nghiêm trọng như dị tật thai nhi và vấn đề về gan.

Vậy vitamin A có tác dụng gì? Làm thế nào để đảm bảo bạn có đủ lượng vitamin A trong chế độ ăn uống của mình? Hãy cùng tôi tìm hiểu về loại vi chất dinh dưỡng cần thiết này và cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe của bạn. Tôi sẽ giới thiệu cho bạn những thực phẩm giàu vitamin A mà bạn cần bổ sung vào chế độ ăn uống của mình. Hãy cùng khám phá và tìm hiểu nhé!

Vitamin A

Vitamin A là gì?

Vitamin A không phải là một chất dinh dưỡng đơn lẻ mà thực sự là một nhóm các hợp chất hòa tan trong chất béo bao gồm retinol, retinal và retinyl esters.

Trong thực phẩm, có hai dạng vitamin A:

  • Vitamin A đã chuyển hóa như retinol và retinyl ester, chỉ có trong sản phẩm động vật như sữa, gan và cá.
  • Dạng tiền chất vitamin A là các carotenoids, chủ yếu có trong thực phẩm từ thực vật như trái cây, rau củ và dầu.

Tuy nhiên, để sử dụng chúng, cơ thể phải chuyển đổi cả hai dạng vitamin A này thành retinal và acid retinoic, các dạng hoạt động của vitamin.

Do vitamin A tan trong chất béo, nó được lưu trữ trong mô cơ thể để sử dụng sau.

Hầu hết vitamin A trong cơ thể được giữ trong gan dưới dạng este retinyl, sau đó được phân hủy thành all-trans-retinol và liên kết với protein gắn retinol (retinol binding protein – RBP).

Khi đi vào máu, vitamin A được sử dụng bởi cơ thể.

Vai trò của Vitamin A với cơ thể

Vitamin A có vai trò rất quan trọng đối với sức khỏe của cơ thể. Nó giúp tăng trưởng tế bào, hỗ trợ chức năng miễn dịch và phát triển thể chất cũng như thị lực của thai nhi.

Một trong những chức năng quan trọng nhất của vitamin A là hỗ trợ sức khỏe của mắt. Retinal, dạng hoạt động của vitamin A, kết hợp với protein opsin để tạo thành rhodopsin, phân tử cần thiết cho chức năng nhận biết được màu sắc và tầm nhìn trong môi trường có ánh sáng yếu. Vitamin A cũng hỗ trợ bảo vệ và duy trì giác mạc và kết mạc của mắt.

Ngoài ra, vitamin A giúp duy trì các mô niêm mạc như da, ruột, phổi, bàng quang và tai. Nó còn hỗ trợ chức năng miễn dịch bằng cách phát triển và phân phối các tế bào T, loại tế bào bạch cầu bảo vệ cơ thể khỏi nhiễm trùng. Vitamin A cũng hỗ trợ sự phát triển của các tế bào da khỏe mạnh, cơ quan sinh sản nam và nữ, cũng như sự phát triển của thai nhi.

Ảnh hướng tới sức khỏe khi bạn thiếu vitamin A

Thiếu vitamin A là một vấn đề phổ biến ở các quần thể đang phát triển do hạn chế tiếp cận nguồn thực phẩm chứa vitamin A và tiền vitamin A carotenoids. Hậu quả của tình trạng thiếu vitamin A là rất nghiêm trọng, gây ra các biến chứng về sức khỏe, đặc biệt là ở trẻ em.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), thiếu vitamin A là nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa ở trẻ em trên toàn thế giới. Ngoài ra, thiếu vitamin A còn làm tăng nguy cơ tử vong và nghiêm trọng hơn, làm tăng nguy cơ tử vong do nhiễm trùng như sởi và tiêu chảy.

Đặc biệt, thiếu vitamin A còn có tác động tiêu cực đến thai nhi, làm chậm sự tăng trưởng và phát triển, tăng nguy cơ thiếu máu và tử vong ở phụ nữ mang thai.

Các triệu chứng thiếu vitamin A ít nghiêm trọng hơn bao gồm các vấn đề về da như tăng sừng và mụn trứng cá. Các nhóm như trẻ sinh non, người bị xơ nang và phụ nữ có thai hoặc cho con bú ở các nước đang phát triển có nhiều nguy cơ bị thiếu vitamin A.

Một số triệu chứng phổ biến nhất của thiếu vitamin A bao gồm: (nguồn)

  • Xerophthalmia (khô kết mạc và giác mạc)
  • Quáng gà
  • Đốm Bitot (sự tích tụ chất sừng trên kết mạc)
  • Môi khô
  • Da dày hoặc có vảy
  • Suy giảm miễn dịch
  • Chậm phát triển ở trẻ em

10 lợi ích của Vitamin mang lại cho con người.

1. Vitamin A bảo vệ tối đa cho đôi mắt luôn khẻo mạnh

Một trong những lợi ích nổi tiếng của vitamin A là khả năng bảo vệ và duy trì sức khỏe cho đôi mắt. Điều này bởi vì vitamin A là một thành phần quan trọng của phân tử rhodopsin, được kích hoạt khi ánh sáng chiếu vào võng mạc, gửi tín hiệu đến não và kết quả là khả năng nhìn của chúng ta. Beta-carotene cũng đóng vai trò trong việc ngăn ngừa bệnh thoái hóa võng mạc, một trong những nguyên nhân hàng đầu gây mù đục liên quan đến tuổi tác.

Một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Y học mắt học đã cho thấy rằng những người có nguy cơ cao mắc bệnh này, khi sử dụng multivitamin hàng ngày bao gồm vitamin A, vitamin C, vitamin E, kẽm và đồng, đã giảm nguy cơ mắc bệnh thoái hóa võng mạc tiến triển đến 25% trong vòng sáu năm. (nguồn)

2. Vitamin A cũng cố và tăng cường hệ miễn dịch

Vitamin A đóng vai trò quan trọng trong sức khỏe miễn dịch và có thể đặc biệt hữu ích trong việc phòng ngừa bệnh tật và nhiễm trùng. Theo một bài đánh giá ở Baltimore, thiếu hụt vitamin quan trọng này có thể làm suy yếu hệ miễn dịch và thay đổi chức năng của các tế bào miễn dịch.

Có tin rằng thiếu vitamin A sẽ gây cản trở quá trình tái tạo hàng rào niêm mạc, làm tăng khả năng mắc nhiễm trùng.

Đáng chú ý, một nghiên cứu năm 2014 ở Colombia đã ước tính rằng việc cung cấp thêm vitamin A cho 100.000 trẻ em có thể tiết kiệm hơn 340 triệu đô la chi phí y tế bằng cách giảm tỷ lệ mắc các bệnh nghiêm trọng như tiêu chảy và sốt rét.

3. Tác dụng giảm viêm

Beta-caroten có tác dụng làm chất chống oxy hóa mạnh trong cơ thể, giúp giảm sự tích tụ các gốc tự do có hại và ngăn ngừa tổn thương tế bào cũng như ngăn chặn sự viêm nhiễm.

Tác động chống viêm của vitamin A và beta-carotene có thể ảnh hưởng đến nhiều khía cạnh của sức khỏe, do viêm nhiễm là nguyên nhân gốc rễ của nhiều bệnh mãn tính, từ ung thư đến bệnh tim mạch và tiểu đường. Mức độ viêm giảm cũng có liên quan đến nguy cơ thấp hơn mắc bệnh dịch tễ học như bệnh Alzheimer và Parkinson cũng như cải thiện các bệnh viêm nhiễm như viêm khớp và bệnh Crohn.

4. Vitamin A giữ cho làn da bạn luôn sáng

Thường được các chuyên gia da liễu chỉ định để chống lại mụn và nếp nhăn, vitamin A được ngưỡng mộ vì tính chất làm đẹp da mạnh mẽ của nó. Một nghiên cứu từ Khoa Da liễu tại Trường Y khoa Đại học Michigan thậm chí đã cho thấy rằng việc áp dụng retinol trực tiếp lên da đáng kể cải thiện nếp nhăn và tăng khả năng chống lại chấn thương của da.

Nhờ vào tính chất chống viêm của nó, chẳng hạn như retinaldehyde, vitamin A cũng có thể hữu ích trong việc điều trị nhiều vấn đề liên quan đến da. Trên thực tế, các nghiên cứu cho thấy retinoids có thể hữu ích trong điều trị các bệnh da phổ biến như vảy nến, chàm và mụn.

5. Vitamin A có những đặt tích chống ung thư

Với sự phát triển của nghiên cứu cho thấy sự liên quan mạnh mẽ giữa chế độ ăn uống và nguy cơ mắc ung thư, không có gì ngạc nhiên khi tăng cường tiêu thụ các thực phẩm chứa vitamin A có thể giúp bảo vệ chống lại sự phát triển ung thư. Theo một bài đánh giá được xuất bản trên BioMed Research International, retinoids đã được chứng minh có khả năng ngăn chặn sự phát triển của các tế bào ung thư da, bàng quang, vú, tiền liệt tuyến và phổi trong các nghiên cứu in vitro.

Liều lượng cao axit retinoic có thể gây độc cho tế bào, vì vậy tốt nhất là nên bổ sung chúng thông qua các nguồn thực phẩm trong chế độ ăn uống của bạn để ngăn chặn hoặc ức chế sự tiến triển ung thư theo thời gian.

Ngoài ra, hãy nhớ rằng nhiều không phải lúc nào cũng tốt, vì vậy hãy ăn đủ mức để tối đa hóa tiềm năng lợi ích cho sức khỏe.

6 Tăng cường sức khỏe xương

Chúng ta đều biết rằng canxi và vitamin D là hai chất dinh dưỡng quan trọng đối với sức khỏe xương, nhưng ít ai biết rằng vitamin A cũng đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển xương.

Tuy nhiên, cân bằng hợp lý của vitamin A là điều cần thiết, vì dư thừa hoặc thiếu hụt loại vitamin này đều có liên quan đến sức khỏe xương bị tổn thương.

Một nghiên cứu được thực hiện tại Viện Lão khoa và Lão khoa tại Đại học Perugia ở Ý còn cho thấy rằng nồng độ retinol trong huyết tương ở phụ nữ cao tuổi bị loãng xương thấp hơn đáng kể so với nhóm đối chứng. Kết quả cũng cho thấy nồng độ retinol thấp có liên quan đến giảm mật độ khoáng xương ở xương đùi.

7. Giảm cholesterol

Cholesterol là một loại chất béo giống như sáp được tìm thấy khắp cơ thể. Mặc dù cơ thể cần một lượng nhất định cholesterol để hoạt động đúng cách, nhưng nhiều cholesterol tích tụ trong các mạch máu có thể gây ra bệnh tim.

Một số nghiên cứu cho thấy rằng bổ sung đủ vitamin A trong chế độ ăn uống có thể giúp giảm mức cholesterol tự nhiên để tối ưu hóa sức khỏe tim mạch.

Ví dụ, một nghiên cứu trên động vật ở Brazil đã cho thấy rằng việc bổ sung beta-caroten cho chuột trong sáu tuần có thể làm giảm đáng kể mức cholesterol trong máu.

8. Hỗ trợ sinh sản và phát triển

Vitamin A là một loại vitamin quan trọng đối với sự phát triển và tăng trưởng đúng cách ở mọi giai đoạn của cuộc đời, đặc biệt là đối với phụ nữ. Thiếu hụt loại vitamin này có liên quan đến suy giảm chức năng miễn dịch, tỷ lệ mắc bệnh và tử vong cao hơn, thậm chí nguy cơ lây truyền HIV-1 từ mẹ sang con cũng cao hơn đối với phụ nữ mang thai.

Hiệp hội Nhi khoa Hoa Kỳ cho rằng vitamin A là một trong những vi chất dinh dưỡng quan trọng nhất trong thời kỳ mang thai, đặc biệt là đối với sự trưởng thành và chức năng của phổi. Beta-caroten cũng được coi là quan trọng trong việc ngăn ngừa rối loạn phát triển cho phụ nữ đang mang thai hoặc cho con bú.

9. Tăng cường phục hồi mô

Khi nói đến việc phục hồi mô và tái tạo tế bào, việc cung cấp đủ vitamin A trong chế độ ăn uống là rất quan trọng. Ngoài việc cần thiết để tăng cường sức khỏe da, một số bằng chứng còn cho thấy rằng vitamin này có thể hỗ trợ quá trình lành vết thương.

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Dermatologic Surgery tại Khoa Da liễu của Trường Đại học Y khoa Drexel ở Philadelphia, ví dụ như đã phát hiện ra rằng việc tiền xử lý bằng retinoids cải thiện quá trình lành vết thương sau khi thực hiện các phương pháp tái tạo khuôn mặt. Tương tự, một nghiên cứu trên động vật được đăng trên tạp chí Journal of Nutrition cũng kết luận rằng bổ sung các dạng khác nhau của vitamin A trong chế độ ăn uống giúp tăng cường sức mạnh vết thương ở chuột sau khi phẫu thuật.

10. Ngăn ngừa sỏi tiết niệu

Nếu bạn từng trải qua sỏi tiết niệu, bạn có thể đã quá quen thuộc với cơn đau đớn mà nó gây ra. sỏi tiết niệu thường hình thành trong thận và sau đó phát triển chậm và phát triển trong ống tiểu hoặc bàng quang. Chúng có thể gây ra các triệu chứng như tiểu nhiều lần, đau bụng, khó chịu và tiểu có máu. Nếu không được điều trị, chúng có thể gây ra nhiễm trùng và biến chứng và thậm chí có thể yêu cầu can thiệp phẫu thuật trong một số trường hợp.

Một số nghiên cứu cho thấy rằng vitamin A có thể giúp phòng ngừa sỏi tiết niệu. Trong thực tế, một nghiên cứu của Bộ Y tế Ấn Độ tại Khoa Vật lý trị liệu của Viện Dinh dưỡng Quốc gia đã khảo sát mối liên hệ giữa mức độ vitamin A và sự hình thành sỏi tiểu ở trẻ em và phát hiện ra rằng những người có mức độ vitamin A thấp có mức độ tinh thể canxi oxalate cao hơn trong nước tiểu, cho thấy nguy cơ cao hơn về hình thành sỏi tiết niệu.

Kết luận

Vitamin A rất quan trọng cho nhiều quá trình quan trọng trong cơ thể của bạn.

Nó được sử dụng để duy trì tầm nhìn khỏe mạnh, đảm bảo chức năng bình thường của các cơ quan và hệ thống miễn dịch của bạn, cũng như thiết lập sự phát triển và tăng trưởng bình thường của thai nhi trong tử cung.

Cả việc thiếu hoặc quá nhiều vitamin A đều có thể gây tác động tiêu cực đến sức khỏe của bạn.

Cách tốt nhất để đảm bảo bạn có mức độ cân bằng đúng là tiêu thụ các thực phẩm giàu vitamin A như một phần của chế độ ăn uống bình thường của bạn và tránh bổ sung với số lượng quá mức.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *